Sbardun Cymunedol

Sbardun Cymunedol

Mae ymddygiad gwrthgymdeithasol yn cael ei ddiffinio fel unrhyw ymddygiad sy'n achosi aflonyddwch, braw neu drallod. Gall ymddygiad gwrthgymdeithasol parhaus niweidio neu effeithio'n ddifrifol ar ansawdd bywyd unigolyn arall. Bydd sbardunau cymunedol yn ei wneud yn haws i ddioddefwyr a chymunedau atal yr ymddygiad hwn.

Yn weithredol yng Ngwent ers mis Hydref 2014, mae'r sbardun cymunedol yn rhoi'r hawl i ddioddefwyr a chymunedau fynnu y dylid mynd i'r afael ag ymddygiad gwrthgymdeithasol parhaus. Mae'n ddarpariaeth newydd yn y 
Ddeddf Ymddygiad Gwrthgymdeithasol, Troseddu a Phlismona a gafodd Gydsyniad Brenhinol ym mis Mawrth 2014. 

Y Sbardun Cymunedol.
Beth y mae'n ei olygu?
Rôl y sbardun cymunedol yw rhoi cyfle i ddioddefwyr ymddygiad gwrthgymdeithasol parhaus ofyn am adolygiad o'r camau a gymerwyd gan yr asiantaethau pan fyddant o'r farn na fu'r camau hyn yn ddigonol i ddatrys y broblem.

Nid yw'r sbardun cymunedol yn disodli gweithdrefnau cwyno mewnol y sefydliadau, y byddant yn parhau i fod ar gael i ymdrin ag unrhyw faterion a allai fod gan y dioddefwr/achwynwr am asiantaeth unigol.

Yn y lle cyntaf dylid adrodd am unrhyw ymddygiad gwrthgymdeithasol naill ai i'r Heddlu, Landlord Cymdeithasol Cofrestredig a/neu'r Awdurdod Lleol.

Dylid ystyried y sbardun cymunedol fel yr opsiwn olaf ar ôl i bopeth arall fethu ar gyfer dioddefwyr ymddygiad gwrthgymdeithasol os ydynt o'r farn nad oedd y camau a gymerwyd wrth ymdrin â'r digwyddiadau yn ddigonol.

Mae'r sbardun cymunedol yn galluogi dioddefwyr ymddygiad gwrthgymdeithasol parhaus i ofyn am adolygiad gan banel sy'n cynnwys uwch gynrychiolwyr yr Awdurdod Lleol, y Bwrdd Iechyd Lleol, yr Heddlu a Landlordiaid Cymdeithasol Cofrestredig (Darparwyr Tai).

Bydd y Panel yn adolygu'r camau a gymerwyd gan yr asiantaethau hyd yn hyn a gallai gynnig argymhellion o ran y camau pellach sydd eu hangen.

Rôl y Comisiynydd Heddlu a Throseddu

Mae proses Sbardun Cymunedol yn darparu llwybr i ddioddefwyr gwestiynu’r penderfyniad ynglŷn ag a gafodd gofynion trothwy’r Sbardun eu bodloni, neu’r modd y cafodd adolygiad Sbardun Cymunedol ei gynnal. Mae gan Swyddfa’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu rôl yn y gwaith o ddarparu’r llwybr hwn ar gyfer dioddefwyr.

Gellir cyfeirio Sbardun Cymunedol i Swyddfa’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu dim ond os yw’r ymgeisydd yn anfodlon ar y modd yr aeth y cyrff perthnasol ati i ddelio gyda’r cais neu gynnal yr adolygiad, a hynny o fewn 30 niwrnod i dderbyn hysbysiad o’r argymhellion gan Banel y Sbardun Cymunedol.

Rôl Swyddfa’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu yw ystyried y drefn briodol a sicrhau bod y partneriaid cysylltiedig wedi mynd ati mewn modd priodol ac effeithiol i gynnal adolygiad trwy ystyried: 

(1)  A yw’r adolygiad Sbardun Cymunedol wedi peidio â rhoi ystyriaeth i broses, polisi neu brotocol perthnasol;

(2)  A yw’r adolygiad Sbardun Cymunedol wedi peidio â rhoi ystyriaeth i wybodaeth ffeithiol berthnasol.

Os bydd ymgeisydd yn anfodlon am nad yw asiantaeth wedi gwneud defnydd o offeryn gorfodi penodol a’r adolygiad wedi cadarnhau bod ystyriaeth briodol wedi’i rhoi i’r defnydd o’r offeryn hwnnw ond bod yr asiantaeth, o ystyried y ffeithiau a’r protocolau perthnasol, wedi penderfynu na fyddai’n briodol defnyddio’r offeryn gorfodi dan sylw, ni ellir uwchgyfeirio adolygiad Sbardun Cymunedol.

Ni ddylid ystyried adolygiad Swyddfa’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu o’r Sbardun Cymunedol fel ffordd o wneud cwyn, ond yn hytrach fel asesiad yn unig o’r prosesau sy’n cael eu gweithredu fel rhan o’r Sbardun. Os bydd dioddefwr am wneud cwyn mewn perthynas â dulliau gweithredu Panel y Sbardun Cymunedol, rhaid iddo wneud hynny gan ddefnyddio’r broses gwyno briodol ar gyfer y corff hwnnw. Pwy sy'n gallu gweithredu'r Sbardun Cymunedol?   

Bydd darganfyddiadau’r adolygiad Sbardun yn cau’r broses ar gyfer Swyddfa’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu ac ni fydd unrhyw gamau gweithredu eraill yn cael eu cymryd gan y sefydliad.

Pryd y gellir gweithredu sbardun cymunedol?   

Sut y gellir gweithredu sbardun cymunedol?   

Beth gall yr achwynydd ddisgwyl nesaf?    

Beth os fydd yr achwynydd yn anhapus â phenderfyniad y panel?